Processtuk 1: “8vance zou meermalen technisch failliet zijn”

Dit is de eerste van een serie blogposts waarin we één voor één ingaan op de volgens 8vance “beschuldigingen c.q. ernstige insinuaties”. Deze post gaat over de (destijds) precaire financiën van 8vance. Dat lijkt een onbenullig item, maar blijkt een van de oorzaken van het onvermogen van UWV om de standaardsoftware van 8vance werkend te krijgen.

1. Recap: Onrechtmatige beweringen in Veldwijks Computable artikel

We beginnen met de “TL;DR;” die de advocaat van 8vance van mijn Computable artikel heeft gemaakt:

We pakken hier dus nummer 6 op. De advocaat van 8vance schrijft hier het volgende over:

We doen eerst het complete citaat:

2. Wanneer ben je “technisch failliet”?

Een bedrijf heet “technisch failliet” wanneer de waarde van de bezittingen kleiner is dan de schulden aan derden (leningen, hypotheken, onbetaalde facturen, enzovoorts). Technisch failliet betekent (nog) niet hetzelfde als juridisch failliet. En zeker bij softwareontwikkelaars is het ook afhankelijk van de manier van boekhouden. Technisch failliet betekent ook niet dat een bedrijf zijn rekeningen niet kan betalen, al draait het daar vaak wel op uit. Zolang er voldoende geld binnenkomt, bijvoorbeeld doordat de eigenaar bijlapt, kan een bedrijf door. En ja, 8vance was een product-startup en kosten gaan voor de baat uit. Behalve de harde koppeling van “technisch failliet” aan wanbetaling klopt alles wat 8vance schrijft.

In mijn verweer op een dagvaarding zou het volgende kunnen staan:

Het is op het eerste gezicht niet onredelijk dat 8vance aanslaat op de term “technisch failliet”. En het gaat ook over het verleden. Met UWV als klant en daarna (lees: daardóór) een private-equity partij als extra suikeroom gaat tegenwoordig alles vermoedelijk crescendo, althans financieel. We trekken echter onze “technisch failliet” bewering niet in, maar vullen deze aan met een uitleg waarom refereren aan de ‘technisch failliet’ status van 8vance relevant is.

Dat gaan we hierna dus doen. Maar eerst de cijfers!

3. De cijfers van 8vance …

Uit de KvK-aangiften van 8vance Matching Technologies B.V., gevestigd te Steyl en met registratienummer 55679218 blijkt onder meer het volgende:

Zeggen dat het bij 8vance een wilde rit is geweest is een understatement, helemaal als je de summiere jaarrekeningen verder doorpluist en ziet hoe groot de kortlopende schulden op sommige momenten waren. In 2018 en 2019 is 8vance technisch failliet en in 2022, in de aanloop naar het UWV-contract, scheelt het niets. Maar begin 2023 komt het UWV megacontract rond en vanaf dat moment zijn de financiële gegevens kerngezond, ook al is 8vance voor een UWV-huisleverancier nog steeds piepklein.

4. … tonen een extreem verkoopsucces

Mijn complete teruggetrokken artikel vertelt het verhaal hoe een startup financieel langs de afgrond liep, een enorm contract binnenhaalde en met dat contract in de hand een investeerder aantrok. Mijn bewering dat founder Han Stoffels het UWV-budget bijna tien keer wist op te rekken door te stellen dat het 8vance-product veel meer kon dan wat UWV in de aanbesteding vroeg, is een unieke commerciële prestatie. Daar valt van alles over te zeggen en wellicht ook op af te dingen, maar dat is voor een komende post.

5. Waarom de financiën van 8vance ertoe doen: een wederzijdse wurggreep

Noch UWV, noch andere grote organisaties, publiek of privaat, sluiten normaliter een contract zoals dat tussen UWV en 8vance. Niet voor niets werd 8vance bij de eerste aanbesteding de deur gewezen. Strategische producten inkopen doe je niet bij een klein, financieel zwak bedrijf zonder enig track record. Waar dat toe leidt weten we sinds februari, wanneer de ICT-toezichthouder dit opschrijft:

Dit is werkelijk schokkend, vooral item 2 hierboven. Het lijkt erop dat UWV akkoord is gegaan met betalen voor een pakket als ware het al in productie. We hebben het dan mogelijk over een bedrag van €320.000 ex btw per maand voor software die het al drie jaar lang niet doet: €65 miljoen gedeeld door 14 jaar gedeeld door 12 maanden gedeeld door 1,21 (de BTW). Als UWV dit inderdaad al 3 jaar aftikt, wat niet zeker is, dan is 8vance na 3 jaar al ruim 11 miljoen euro verder.

Ik speculeer hier, maar deze constructie is zo onzakelijk dat de steun voor de financiering van 8vance door UWV expliciet onderdeel lijkt geweest van de contractonderhandelingen. Indien waar dan is dit zonder precedent bij UWV.

En het is dus nog erger. Volgens item 1 hierboven blijft het geld stromen terwijl 8vance mogelijk in gebreke is, maar UWV een oogje dichtknijpt. En dan blijken er ook nog eens afspraken te zijn gemaakt om de winst van 8vance te begrenzen (item 3), waar UWV ook niet bovenop zit.

Een situatie waarin UWV contractuele rechten niet afdwingt vanwege risico’s voor de continuïteit van een leverancier is evident pervers. Dat is de wurggreep van 8vance op UWV. Omgekeerd kan UWV natuurlijk de overeenkomst met 8vance beëindigen en er zijn ook contractueel overeengekomen periodieke go/no-go momenten, de eerstvolgende op 8 september 2027. Na drie jaar vruchteloos implementeren en een dodelijk auditrapport van de toezichthouder is het bijzonder dat UWV dat niet doet.

In een verweer op een dagvaarding van 8vance zou het volgende kunnen staan:

Eiseres mag de term “technisch failliet” een insinuatie noemen, maar het lijkt er sterk op dat UWV de continuïteit van 8vance per se niet in gevaar wil brengen. En zo zien we dat wat 8vance als een insinuerende sneer ziet de kern van de relatie tussen UWV en 8vance beschrijft.

6. Een giftige bonus voor UWV én 8vance

Laten we eens aannemen dat UWV werkelijk 8vance betaalt alsof de software compleet in productie is. En laten we daarbij aannemen dat de omzet van 8vance voor 80% vanuit UWV komt. Dan komen we uit op 400.000 euro per maand. Met bijna 60 medewerkers kom je dan uit op een omzet van ruim 6.500 euro per medewerker per maand. Omdat het werk voor een groot deel wordt uitgevoerd in Oost-Europa is de cashflow dan op orde, zonder dat het bij 8vance een enorme vetpot is.

Maar een groot deel van het personeel van 8vance werkt specifiek voor de implementatie van het softwarepakket bij UWV, tot nu toe dus zonder succes. Maar die uren worden wel betaald. Hoeveel is raden, maar één insider spreekt over een “aantal tonnen omzet” per maand, dezelfde orde van grootte dus als de licentie-betalingen. Indien waar dan hebben we het over een jaaromzet van 8 cijfers en beslist wél een vetpot.

Er loopt dus nagenoeg zeker een forse geldstroom van UWV naar 8vance zonder tot nu toe enig resultaat. Dat is erg, maar de echte schade voor UWV is daarvan een veelvoud: een decennium kansloos doormodderen met peperdure antieke systemen die niet voldoen. Ondertussen lijkt 8vance nu financieel binnen te lopen, maar schijn bedriegt. De markt die Stoffels met 8vance wilde veroveren is uit beeld. 8vance is opgeslokt door het zwarte gat dat UWV is. En standaardsoftware bouwen is een ander vak dan de rol van systeemintegrator invullen. UWV is voor 8vance een gouden kooi die langzaam te water wordt gelaten. Als de software van 8vance zo goed is als 8vance beweert en de mislukkende invoering de schuld is van UWV dan is het stoppen met het project voor 8vance even verstandig als dat het voor UWV is.

7. Is UWV totaal incompetent? Gelukkig niet, maar doet dat er nog toe?

In mijn Computable artikelen over project BMS heb ik UWV afgebrand en ook daarvan neem ik niets terug. Maar juist op het financiële hoofdstuk zijn er UWV’ers geweest die geprobeerd hebben om sommige lekken te dichten en daarmee wil ik afsluiten. Een half jaar na de gunning aan 8vance hebben deze mensen best iets bereikt. Kijk zelf:

Item 1: We zien allereerst dat UWV erin is geslaagd om de nieuwe investeerder €2.500.000 vers geld in het bedrijf te laten storten, wat we ook terugzagen bij de KvK. De “technisch failliet” fase is nu geschiedenis. Als mijn “bierviltjesschattingen” van de kasstromen vanuit 8vance kloppen dan kan dat geld er ook alweer als dividend of lening zijn uitgehaald. Dat is normaal in de private-equity wereld en moreel ook niet verkeerd als die ene, goed betalende klant alle aandacht opeist. 8vance had dit geld achteraf bezien vermoedelijk dus niet nodig, maar het is een lichtpuntje van zakelijkheid bij UWV.

Items 2 en 3: Kennelijk zijn de inkopers van UWV er achteraf ook in geslaagd om sommige onredelijke onderdelen uit de overeenkomst te halen. Dat de toezichthouder nu vaststelt dat UWV rekeningen betaalt waartoe ze contractueel niet verplicht zijn is natuurlijk triest, maar iemand bij UWV heeft gedacht aan de belastingbetaler.

Items 4 en 5: Dit is basaal inkoperswerk en helemaal bij een financieel fragiele startup. Het laat weer zien dat de aanbesteding een ongelooflijke clown show moet zijn geweest.

Item 6 t/m 8: De inkopers proberen alsnog exitmomenten in te bouwen. Het document dat deze sheet bevat biedt daar ook legio aanknopingspunten voor, want het invoeringsplan heeft nu een aantal go/no-momenten ingebouwd. Onnodig te zeggen dat al die go/no go-momenten al lang achter ons liggen omdat in 2025 alles in productie moest zijn. Je zou als inkoper of jurist met enig eergevoel bijna informatie gaan lekken.

8. Wacht mij nu een dagvaarding?

Je weet het natuurlijk nooit, maar mijn huisjurist denkt dat de opmerkingen in mijn Computable artikel over de financiële status van 8vance geen goede basis zijn voor een rechtszaak. Hooguit kon 8vance stellen dat er iets lelijks over ze werd beweerd dat, hoewel waar, geen redelijk doel diende. Dat mogelijke verwijt is hiermee rechtgezet.

Komende blogpost: 8vance bewering 4, “Mijn cliënte heeft enkel het UWV als serieuze klant”.